DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Personeli ve Personele İlişkin İlkeler

​

Kripto varlık hizmet sağlayıcıların personeli

MADDE 18-

(1) İç denetçi; kripto varlık hizmet sağlayıcının faaliyetlerinin; Kurul mevzuatı ve tabi oldukları diğer mevzuat hükümleri, kripto varlık hizmet sağlayıcının esas sözleşmesi ve iç kontrole yönelik yazılı prosedürleri çerçevesinde yürütüldüğüne ilişkin güvencenin sağlanması için denetim faaliyetlerinin yürütülmesinden sorumlu personeldir.

(2) İç kontrol personeli; kripto varlık hizmet sağlayıcı bünyesinde bilgi sistemleri ve MASAK mevzuatından kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirilmesi dahil olmak üzere tesis edilen tüm süreçlerin, kontrollerin ve tabi olunan mevzuata uyumun etkinliğine ve yeterliliğine ilişkin izleme ve inceleme faaliyetleri gerçekleştirerek hata, eksiklik ve aksaklıkların raporlanması ve bu raporların aksiyon alması gereken ilgili birimlere tebliğ edilmesi amacıyla münhasıran iç denetim personeli dışında görevlendirilen personeldir.

(3) Risk yönetimi personeli; kripto varlık hizmet sağlayıcının bilgi sistemleri dâhil tüm operasyonel, finansal, uyum ve stratejik risklerini etkin bir şekilde tanımlamak, değerlendirmek, izlemek ve yönetmek; risklerin izlenmesi, risk azaltma stratejilerinin belirlenmesi, bunların üst yönetim ve yönetim kuruluna raporlanması ve III-35/B.2 sayılı Tebliğ uyarınca oluşturulacak fiyat gözetim sisteminin yürütülmesinden sorumludur.

(4) Operasyon personeli; belirlenen emir iletim kanalları üzerinden müşteri emri alan, müşterilerin günlük bakiye kontrollerini yapan, müşterilere hesapları hakkında bilgi veren, müşteri kimlik bilgilerinin takibini yapan, pazarlama faaliyetlerini yürüten, platform ile saklama kuruluşu arasındaki mutabakat süreçlerini yöneten ve benzeri işlemleri kısmen veya tamamen yerine getiren personeldir.

(5) Bilgi güvenliği sorumlusu; VII-128.10 sayılı Tebliğde belirtilen ve tam zamanlı olarak istihdam edilmiş personeldir.

(6) Bilgi teknolojileri operasyon personeli; sistem yönetimi, yazılım geliştirici, test/kalite kontrol, veri tabanı yönetimi ve bunlara ilişkin destek hizmetlerinde görevli personelin yanı sıra kriptoloji ve dağıtık defter ağı entegrasyonu konularındaki görevlerin icrasını yerine getirmekten sorumlu personeldir.

(7) Yatırım danışmanı; platformlarda kripto varlıklar hakkında müşterilere yönlendirici nitelikte yorum ve yatırım tavsiyelerinde bulunulmasından ve III-35/B.2 sayılı Tebliğin 15 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen faaliyetin yürütülmesinden sorumlu olan personeldir.

(8) Başka ünvanlarla istihdam edilseler dahi, ünvanlara bağlanan görev ve yetkileri kullanan personel bu Tebliğin personele ilişkin hükümlerine tâbidir. Şu kadar ki, kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından, ilgili birimde çalışacak personel olarak istihdam edilenlerin bu maddede sayılan ünvanları kullanmaları zorunludur.

(9) Kripto varlıkların saklanmasına yönelik hizmet sunan bankaların söz konusu hizmete ilişkin olarak oluşturulan birimlerinde görev alacak personel için bu madde hükümleri uygulanır. Ancak bu ünvanların yanında kendi ünvanlarını da kullanmaları mümkündür.

​

Personel ile ilgili ilkeler

MADDE 19-

(1) III-39.1 sayılı Tebliğin 20 nci, 21 inci, 22 nci ve 23 üncü maddelerinde belirlenen personel ile ilgili ilkeler, kripto varlık hizmet sağlayıcıların personeli bakımından da uygulanır.

(2) Kripto varlıkların saklanmasına yönelik hizmet sunan bankaların bu hizmet kapsamında oluşturacağı birimlerde görevlendirilen personel, birinci fıkra hükmüne tabidir.

​

BEŞİNCİ BÖLÜM

Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Faaliyet İlke ve Esasları

​

Faaliyetler süresince uyulması gereken genel ilke ve esaslar

MADDE 20-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların III-39.1 sayılı Tebliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında öngörülen genel ilke ve esaslara uyması zorunludur.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, Birliğe üye olmak zorundadır.

(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların kritik faaliyetlerinin çalışamaz hale gelmesini önleme bakımından VII-128.10 sayılı Tebliğde belirlenen esaslara uyulur.

​

Müşteriye risklerin bildirilmesi yükümlülüğü

MADDE 21-

(1) Platformlar, sunmaya yetkili oldukları hizmetler kapsamında; müşteriler ile imzalanacak çerçeve sözleşme ile birlikte, müşterilerine, kripto varlıklara ilişkin genel riskleri açıklamak, bu amaçla asgari içeriği Kurulca belirlenmiş EK/1’de yer alan risk bildirim formunun okunup anlaşıldığına dair müşteriler ile imzalanacak çerçeve sözleşme ile birlikte yazılı ya da elektronik bir beyan almak ve bir örneğini müşteriye iletmek veya müşteriye bilgisini vermek suretiyle formun elektronik ortamda erişimini ve görüntülenebilirliğini sağlamak zorundadır.

(2) Platformlar, sunmaya yetkili oldukları hizmetler kapsamında birinci fıkra uyarınca yapılan genel risk bildirimine ek olarak aşağıdaki hususları müşteriye açıklamak, açıklamaların müşteri tarafından okunup anlaşıldığına dair yazılı veya elektronik bir beyan almak ve açıklamaların bir örneğini müşteriye iletmek veya müşteriye bilgisini vermek suretiyle açıklamaların elektronik ortamda erişimini ve görüntülenebilirliğini sağlamak zorundadır. Söz konusu açıklamaların;

a) İşlemlere ilişkin her türlü komisyon, ücret ve vergi tutar veya oranları,

b) Varsa piyasa yapıcı ve likidite sağlayıcı hakkında bilgiler,

c) Müşterilere ait kripto varlıkların ve nakdin nerede saklandığı,

ç) Müşteri işlemlerinin karşı taraf olarak karşılanıp karşılanmadığı ve karşılanması halinde buna ilişkin bildirimin nasıl yapılacağı,

hakkında bilgileri içermesi zorunludur. Yukarıdaki hususların genel ve muğlak ifadeler ya da düzenlemelere yapılan atıflar yerine mümkün olduğunca sayısal veya somut örnekler kullanılarak açıklanması esastır.

​

Çerçeve sözleşme imzalama yükümlülüğü

MADDE 22-

(1) Platformlar müşterileriyle işlem yapmaya başlamadan önce, sunulacak hizmete ilişkin yazılı şekilde veya uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle mesafeli olarak ya da mesafeli olsun olmasın Kurulun yazılı şeklin yerine geçebileceğini belirlediği ve bir bilişim veya elektronik haberleşme cihazı üzerinden bir sözleşme yapmak zorundadır. Bu sözleşme, platformlarla müşterisi arasındaki ilişkiyi genel olarak düzenleyen, başlangıçta bir kez akdedilen ve münferit işlemlerin esasını oluşturan bir çerçeve anlaşmadır.

(2) Müşteri kimliğinin mesafeli olarak tespit edilmesi ve müşteri ile elektronik ortamda kurulan çerçeve sözleşmeler hakkında kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından III-42.1 sayılı Tebliğin ilgili hükümleri uygulanır. Elektronik ortamda kurulacak sözleşmelerde kaşe ve imza ihtiva eden bir suretin müşteriye verilmesine gerek yoktur. Ancak elektronik ortamda kurulan sözleşmenin bir suretinin müşteriye verilmesi veya müşteri tarafından beyan edilecek elektronik posta adresine iletilmesi veya müşteriye bilgisi verilmek suretiyle sözleşmenin elektronik ortamda erişiminin ve görüntülenebilirliğinin sağlanması zorunludur.

(3) Sözleşmenin yazılı olarak kurulması halinde, sözleşmeler müteselsil sıra numaralı ve en az bir nüsha olarak düzenlenir ve aslına uygun olduğuna ilişkin onaylayanın imzasını ve platformun kaşesini ihtiva eden bir suret müşteriye verilir. Sözleşmenin platformda kalan aslının üzerine müşteri tarafından bir suretinin alındığı ibaresi yazılır ve imzalanır.

(4) Platformlar müşterileri ile akdettikleri çerçeve sözleşmeleri daha sonra elektronik ortamda değiştirebilir. Bu durumda öncelikle müşterinin çerçeve sözleşmelerde elektronik ortamda değişiklik yapılması hususunda platformlara onay vermiş olması zorunludur. Çerçeve sözleşme değişikliklerinin elektronik ortamda yapılabilmesi için nitelikli elektronik imza kullanılması veya müşterinin elektronik ortama erişiminin platformların müşteriye atadığı şifre ile sağlanmış olması ve müşterinin ilgili değişiklikleri okuduğuna ve anladığına dair onayını elektronik ortamda vermiş olması gerekir. Bu durumda da ispat yükü ve bilgilerin saklanması bakımından ikinci fıkra hükümleri geçerlidir.

(5) Platformlar ile müşteriler arasında imzalanacak sözleşmede asgari olarak; emirlerin iletilmesine, gerçekleştirilmesine, takasına ve netleştirilmesine ilişkin hususlara, işlem öncesi ve sonrası yükümlülüklere, emir türlerine, nakit yatırma ve çekme işleyişine, kripto varlık transfer işlemlerine ve varsa bunlara ilişkin limitlere, müşteri nakitlerinin hangi bankalarda tutulacağına ve nemalandırma esaslarına, platformun kripto varlıkların saklanması amacıyla hangi saklama kuruluşu ile anlaştığına, kullanıcı ve şifre bilgilerinin güvenliğine ilişkin hususlara, ücret, komisyon ve diğer masraflara ve tarafların diğer hak ve yükümlülüklerine yer verilir.

(6) Çerçeve sözleşmelerde sermaye piyasası mevzuatına aykırı hükümler ile müşterilerin haklarını ciddi şekilde zedeleyici ve kripto varlık hizmet sağlayıcıların müşterilerine karşı sorumluluğunu ortadan kaldıran veya sınırlandıran hükümlere yer verilmez.

(7) Sözleşmeye taraf olan müşterinin ya da müşterilerin, devir, birleşme, veraset gibi külli halefiyet hallerinde, müşterek hesaplara yeni hak sahiplerinin dâhil olması ya da mevcutlardan bazılarının ayrılması gibi nedenlerle değişmesi halinde sözleşmenin yenilenmesi zorunludur. Ancak değişen hak sahiplerinin sözleşme akdetmek istememesi halinde, külli halefiyeti ispat eden belgeler çerçevesinde hesap içerisindeki haklar külli haleflere devredilerek hesap kapatılır ve bu durum üç iş günü içinde MKK’ya bildirilir.

(8) Sözleşmelerde hüküm bulunmayan hallerde genel hükümler uygulanır.

​

Müşteri numarası ve müşteri hesapları

MADDE 23-

(1) Platformlar nezdinde çerçeve sözleşme imzalanan her müşteriye ayrı bir müşteri numarası tahsis edilir. Bir müşteriye verilmiş olan müşteri numarası, çerçeve sözleşmenin sona erme tarihi üzerinden on yıl geçmedikçe başka bir müşteriye verilemez.

(2) Sözleşme yapılan her müşteri için söz konusu müşteriden emir kabul etmeden veya müşteri adına verilen emir gönderilmeden önce platformlar tarafından MKK’dan sicil numarası alınır ve sicil numarasının müşteri numarası ile eşleşmesi sağlanır. Daha önce alınmış sicil numarası varsa, müşteri numarası ile eşleşmesi sağlanır. Müşteri adına MKK’dan sicil alma ve sicil eşleştirme işlemleri, MKK tarafından belirlenecek elektronik işlem yöntemlerine uygun olarak yerine getirilir.

(3) Platformlar, MKK’da sicil almamış veya sicil ile eşleşmemiş hesaplardan emir kabul edemez.

​

Kripto varlık hizmet sağlayıcıların internet siteleri ve KAP duyuruları

MADDE 24-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, KAP’ta ve internet sitelerinde yetkili oldukları hizmetler ile şirketi tanıtıcı bilgileri sunar. Şirketi tanıtıcı bilgiler asgari olarak ticaret sicil bilgileri, son durum itibarıyla ortaklık ve yönetim yapısı, telefon numarası, kurumsal adres bilgisi, e-posta adresi ve faaliyet raporlarından oluşur.

(2) Platformların internet sitelerinde asgari olarak;

a) Platformda listelenen kripto varlıklara,

b) Kripto varlık işlemlerine yönelik olarak EK/1’de yer alan risk bildirim formunda belirtilen risklere,

c) Varsa, platformun listelediği kripto varlıklarda platforma çift taraflı fiyat kotasyonu veren veya likidite sağlayıcı olarak anlaştığı kurum veya kuruluşlara, bu kuruluşlarla doğrudan veya dolaylı olarak pay sahipliği ilişkisinin bulunup bulunmadığına ilişkin açıklamalara,

ç) Alınan kişisel verilerin saklama ve kullanım koşullarına,

d) Nakit ve kripto varlık transfer politikalarına,

e) Emir gerçekleştirme politikalarına,

f) Müşteriye elektronik ortamda yapılacak bildirimlere ilişkin esaslara,

g) Olası risklere karşı hazırlanan beklenmedik durum planlarına uygun olarak müşterilerin acil ve beklenmedik durumlarda kullanabilecekleri iletişim bilgileri ile müşterilerin risklerini azaltacak asgari tedbirlere,

ğ) Sayfada verilen bilgilerin genel nitelikte olduğuna ve müşterilerin alım satım kararlarını destekleyebilecek yeterli bilginin sayfada olmayabileceğine ilişkin bir açıklamaya,

h) Piyasa fiyatlarında ani ve beklenmedik dalgalanmalara yol açabilecek; ekonomik, siyasi, teknolojik veya sistemik olaylar ile piyasada likidite eksikliğinin meydana gelmesi, ticaretin durdurulması, platformların işleyişini etkileyen teknik arızalar, siber saldırılar veya doğal afetler gibi olağan dışı durumların oluşması halinde, bunlara ilişkin açıklamalar ile bu kapsamda alınan önlem ve tedbirlere,

ı) MKK’nın E-yatırımcı uygulamasından müşterilerin MKK sistemine bildirilmiş varlıklarına ait kayıtları karşılaştırabilecekleri bilgisine,

i) Listeleme prosedürüne,

yer verilmesi ve internet sitelerinin güncelliğinin sağlanması zorunludur.

(3) Saklama kuruluşlarının internet sitesinde;

a) Anlaşmalı oldukları platformların ünvanlarına ve

b) Saklama hizmeti sundukları kripto varlıkların listesine

yer verilmesi ve internet sitelerinin güncelliğinin sağlanması zorunludur.

(4) KAP’ta yer alacak genel bilgiler, KAP işleticisinin belirlediği form kullanılarak KAP’ta yayınlanır. Bu bilgilerde değişiklik olduğunda 2 iş günü içinde güncelleme yapılır.

​

Müşteri tanımı ve müşterinin tanınması kuralı

MADDE 25-

(1) Müşteri, kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından hizmet sunulan tüm gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan teşekküllerdir.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca müşterinin tanınması ilkesi kapsamında gerekli tüm tedbirleri alırlar. Kimlik bilgileri arasında, mukim oldukları ülkeler tarafından verilen vergi kimlik numarası veya sosyal güvenlik numarası gibi eşdeğer bir numara bilgisi de yer alır.

(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, III-42.1 sayılı Tebliğin ilgili hükümleri uyarınca uzaktan kimlik tespiti yoluyla müşteri edinebilirler. Ancak kimlik tespiti kapsamında alınan adres ile kimlik bilgilerinden ad, soyad, doğum tarihi ve T.C. kimlik numarası bilgileri İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü kimlik paylaşım sistemi veri tabanı vasıtasıyla doğrulanır.

(4) Müşterek hesaplarda kimlik tespiti her bir hak sahibi için ayrı ayrı yapılır.

(5) Müşteri hesabına, müşteri dışında sadece müşteri tarafından noter marifetiyle düzenlenmiş vekâletname ile yetkilendirilmiş kişiler tarafından işlem yapılabilir. Müşteri adına hareket eden üçüncü kişilerin kimlik tespitinde, 10/12/2007 tarihli ve 2007/13012 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.

​

ALTINCI BÖLÜM

Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Yükümlülükleri

​

Kripto varlık hizmet sağlayıcıların ortaklık yapısı değişikliklerinde izin veya bildirim yükümlülüğü

MADDE 26-

(1) Bir kişinin kripto varlık hizmet sağlayıcı sermayesinin veya oy haklarının doğrudan veya dolaylı olarak %10’u veya daha fazlasını temsil eden payları edinmek suretiyle kripto varlık hizmet sağlayıcı ortağı olması veya bir ortağa ait payların kripto varlık hizmet sağlayıcı sermayesinin veya oy haklarının doğrudan veya dolaylı olarak %10’unu, %20’sini, %33’ünü veya %50’sini aşması sonucunu veren pay edinimleri ile bir ortağa ait payların bu fıkradaki oranların altına düşmesi sonucunu veren ortaklık yapısı değişiklikleri Kurulun iznine tabidir.

(2) Birinci fıkradaki oranın altında kalsa dahi, kripto varlık hizmet sağlayıcının yönetim kurulunda temsil edilme hakkı veren imtiyazlı paylar ya da intifa hakkı taşıyan payların devri herhangi bir orana bakılmaksızın Kurul iznine tabidir.

(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcıda pay sahibi bulunan tüzel kişilerin kendilerine ait pay devirleri, bu pay devirlerinin kripto varlık hizmet sağlayıcı nezdinde pay sahipliğini doğrudan veya dolaylı olarak %10’unu, %20’sini, %33’ünü veya %50’sini aşma sonucunu vermesi halinde, ayrıca tüzel kişinin kripto varlık hizmet sağlayıcı ilgili olarak yönetim imtiyazına sahip bulunduğu hallerde tüzel kişinin %10, %20, %33 veya %50 oranlarındaki ortaklık yapısı değişiklikleri veya imtiyazlı paylarının devrini içeren ortaklık yapısı değişiklikleri kripto varlık hizmet sağlayıcıların faaliyet şartları bakımından Kurulun onayına tabidir. Kripto varlık hizmet sağlayıcıların %10’undan fazlasına sahip tüzel kişilerin yönetim imtiyazına sahip paylarının devri de kripto varlık hizmet sağlayıcının faaliyet şartları bakımından Kurulun onayına tabidir.

(4) Bir kişinin, doğrudan veya dolaylı olarak, kripto varlık hizmet sağlayıcı sermayesinin veya oy haklarının birinci, ikinci ve üçüncü fıkralardaki oranlara ulaşmayan veya bu oranlar arasında kalan pay devirlerinde ise devri izleyen on iş günü içinde Kurula bildirimde bulunulur.

(5) Saklama hizmeti sunacak bankaların ortaklık yapısında meydana gelecek BDDK’nın iznine tabi doğrudan ya da dolaylı değişiklikler bakımından bu madde hükmü uygulanmaz. Ancak söz konusu değişiklik için on iş günü içinde Kurula bildirimde bulunulur. Bankanın pay devri sonucunda banka dışı kripto varlık hizmet sağlayıcının ortaklık yapısında oluşacak dolaylı değişiklik için BDDK’nın iznini izleyen on iş günü içinde Kurula bildirimde bulunulur.

(6) Bu maddeye aykırı olarak gerçekleştirilen devirler pay defterine kaydolunmaz ve bu hükme aykırı olarak pay defterine yapılan kayıtlar hükümsüzdür.

(7) Bu maddenin uygulanmasında;

a) Bir gerçek kişi ile eş ve velayeti altındaki çocuklarına, bunların sınırsız sorumlulukla katıldıkları veya yönetim kurulu başkanı, üyesi, genel müdür, genel müdür yardımcısı oldukları ortaklıklara,

b) Kamu tüzel kişileri hariç olmak üzere bir tüzel kişinin veya (a) bendinde sayılanların, sermayelerinin doğrudan veya dolaylı olarak %25’ine veya daha fazlasına iştirak ettikleri ortaklıklara,

c) Kurul tarafından aralarında istihdam ilişkisi, akdi ilişki ya da sair nedenlerle birlikte hareket ettiği belirlenenlere,

ait paylar bir kişiye ait addolunur.

(8) Bankalar bakımından dolaylı pay sahipliğinin hesaplamasında BDDK düzenlemeleri saklıdır.

​

Tescil ve ilan yükümlülüğü

MADDE 27-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların işletme adları, konuya ilişkin Kurul izninin tebliğini izleyen on iş günü içinde ilgili ticaret siciline tescil ettirilir ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan olunur. Kripto varlık hizmet sağlayıcıların markaları, konuya ilişkin Kurul izninin tebliğini takiben 22/12/2016 tarihli ve 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında ilgili kripto varlık hizmet sağlayıcılar adına Türk Patent ve Marka Kurumuna tescil edilir.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların her türlü faaliyet izni ile işletme adı veya marka kullanım izinleri, konuya ilişkin Kurul izninin tebliği üzerine kripto varlık hizmet sağlayıcıların internet sitesinde ve KAP’ta ilan olunur.

(3) Faaliyetlerin geçici durdurulması ya da faaliyet izninin iptali halinde keyfiyet, Kurulca tebliği üzerine derhal kripto varlık hizmet sağlayıcıların internet sitesinde ve KAP’ta ilan olunur.

(4) Bu madde uyarınca yapılan ilanlara ilişkin masraflar, ilgili kripto varlık hizmet sağlayıcıya aittir.

​

Kripto varlık hizmet sağlayıcıların SPL’ye yapacakları bildirimler

MADDE 28-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar; yönetici ve personelin 18 inci madde ile belirlenen ünvanı ile görev yapacağı hizmet birimini 13 üncü maddede öngörülen şartları taşıdığını tevsik edici belgeler ve ayrıntılı iş tecrübesini gösteren özgeçmişi ile birlikte göreve başlamalarını takiben on iş günü içinde SPL’ye bildirir. Söz konusu yönetici ve personelin görevden ayrılması, ünvan ve hizmet biriminin değiştirilmesi ile benzeri her türlü değişiklik de keyfiyeti takip eden on iş günü içinde SPL’ye bildirilir.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, imza yetkililerini gösterir mevcut imza sirkülerlerini ve değişiklik meydana gelmesi halinde güncel imza sirkülerlerini keyfiyeti izleyen on iş günü içinde SPL’ye gönderir.

(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar; ortakları, personeli, müşterileri ve diğer gerçek ve tüzel kişiler aleyhine açtıkları dava ve takipler ile bunların kendileri aleyhine açtıkları dava ve takipleri ve sonuçlarını öğrendikleri tarihi izleyen on iş günü içinde SPL’ye bildirmek zorundadır. Söz konusu dava ve takiplerin dava ve karar tarihindeki tutarın özsermayenin %10’ unu geçmesi halinde Kurula da bildirimde bulunulur.

(4) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar Kurulun bağımsız denetimine ilişkin düzenlemeleri kapsamında seçtikleri finansal raporların ve bilgi sistemlerinin bağımsız denetimini gerçekleştirecek denetim kuruluşları hakkındaki bilgiler ile buna ilişkin değişiklikleri, keyfiyeti izleyen on iş günü içinde SPL’ye bildirir.

(5) Bankalar sundukları kripto varlık saklama hizmeti ile sınırlı olarak üçüncü ve dördüncü fıkralarda yer alan hükümlere tabidir.

​

İştirak ve iştirak sınırları

MADDE 29-

(1) Bir şirketin borsada işlem görmeyen paylarına sahip olunması ile şirkette %10 paya veya oy hakkına ya da yönetim kurulunda temsil edilme hakkına sahip olunması veya iktisap edilen payların bir yıldan uzun sürede elden çıkarılmaması iştirak amacıyla ortaklık kabul edilir.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar; sermaye piyasası kurumları, borsalar, kıymetli maden aracı kurumları, sigorta, bireysel emeklilik, finansal kiralama, faktoring, finansman, tasarruf finansman ve varlık yönetim şirketleri ile Kurulca uygun görülecek diğer finansal kuruluşlara herhangi bir sınıra tabi olmaksızın iştirak edebilirler. Her halükarda, kripto varlık hizmet sağlayıcılar, ödenmiş sermayelerinin %10’undan fazlasına sahip olan şirketlere ve yöneticilerinin ayrı ayrı veya birlikte sermayelerinin %25’inden fazlasına sahip oldukları şirketlere iştirak edemezler.

(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların ikinci fıkrada sayılanlar dışındaki şirketlere yapabilecekleri iştirakleri toplamı ise özsermayelerinin %25’ini aşamaz. Sermaye artırımları dolayısıyla bedelsiz edinilen şirket payları ile şirket paylarının herhangi bir fon çıkışı gerektirmeyen değer artışları iştirak sınırının hesaplanmasında dikkate alınmaz.

(4) Saklama kuruluşu olarak faaliyet gösteren bankalar bakımından bu madde hükümleri uygulanmaz.

​

Reklam, ilan, yayın, promosyon ve duyurular

MADDE 30-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların sunmaya yetkili oldukları hizmetlere yönelik olarak her türlü yazılı basın, internet, telefon, radyo, televizyon, sinema gibi iletişim kanalları ile açık hava, basılı materyal gibi her türlü yazılı, görsel ve elektronik iletişim araç ve ortamları ile yapılacak reklam, ilan, yayın, promosyon ve duyuruda objektif olması gerekir. Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, yalan, yanlış veya yanıltıcı bilgilere dayalı ve müşterilerin tecrübe veya bilgi noksanlıklarını istismar edici reklam, ilan, yayın, promosyon ve duyuru yapamaz, diğer yazılı ve sözlü açıklamalarda bulunamaz.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar reklam, ilan, yayın, promosyon ve duyurularında mevzuatın imkân verdiği haller hariç olmak üzere mutlak getiri ve/veya zarara karşı garanti taahhüdünde bulunamaz.

(3) Reklam, ilan, yayın ve duyurularında, kripto varlık hizmet sağlayıcının mali durumuna ilişkin sayısal veriler ile nezdindeki toplam “saklanan kripto varlık büyüklüğüne”, “müşteri sayısına”, “işlem hacmine” ilişkin veya buna benzer resmi verilerle kanıtlanması mümkün olan ibareler, ancak bu yargılara ulaşmayı sağlayabilecek kaynaklar referans gösterilmek suretiyle kullanılabilir.

(4) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından birinci fıkrada belirtilen mecralarda yapılacak her türlü reklam, ilan, yayın ve duyurularında;

a) Müşterinin her durumda kazanç elde edeceğine veya hiçbir durumda zarar etmeyeceğine yönelik ibarelere,

b) Belirli meslek gruplarına veya üniversite öğrencileri, ev hanımları gibi toplumun çeşitli kesimleri kullanılmak suretiyle veya genel olarak müşterilerin ek gelir veya kazanç sağlayacağına ya da mevcut gelirlerini artıracağına yönelik ibarelere,

c) İşlemlerin garantili veya güvenli olarak veya Kurulun ya da diğer kamu kurumlarının güvencesi veya teminatı kapsamında gerçekleştirildiğine ilişkin ibarelere,

ç) İşlemlerin risk taşımadığı, herhangi bir bilgi gerektirmediği veya kısa süreli bir eğitimle işlemler hakkında bilgi sahibi olunabileceğine ve yatırım yapılabileceğine yönelik ibarelere,

d) Herhangi bir istatistiki veya somut veriye dayanılmaksızın ilgili kripto varlık hizmet sağlayıcıyı öne çıkaracak şekilde aldatıcı ve/veya dürüstlük kuralına aykırı olarak haksız rekabet doğuracak ibarelere,

e) Müşterilerin dini, kültürel veya sosyal içerikli hassasiyetlerine yönelik kullanılan ibarelere,

f) Belirli bir fiyat hedefine,

g) Yanlış veya yanıltıcı izlenim uyandıracak şekilde kişi veya subjelere,

yer verilemez.

(5) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından;

a) Bireylerin, normal ekonomik ve finansal koşullar içerisinde, ancak belli sürelerde birikim yaparak ve/veya dış kaynak (kredi ve benzeri) kullanmak suretiyle elde edebilecekleri maddi değeri çok yüksek ürünlerin kazanılmasına yönelik,

b) Yatırımcıların sadece verilecek ödülü kazanma güdüsü ile hareket etmelerine sebep olabilecek nitelikte maddi değeri çok yüksek ürünleri içerecek şekilde,

c) Herhangi bir yöntemle müşteri kazandıran kişilere veya kazandırdıkları müşterilere, her türlü menfaat ve faydanın sağlanmasını içeren,

ç) Maliyeti öngörülemeyen nitelikte,

d) Müşterilere belirli bir getiri vaadi içeren veya bir ya da birden fazla kripto varlığa yatırım yapılmasına yönlendirme niteliği taşıyacak şekilde,

promosyon kampanyaları düzenlenemez.

(6) 16 ncı madde kapsamında yaptırılan sigortalar, kripto varlık hizmet sağlayıcının yayın, ilan ve duyurularında reklam ve tanıtım konusu yapılamaz.

(7) Müşterilere yönelik bire bir tanıtım ve bilgilendirmelerde de bu maddede yer alan esaslara uyulur.

(8) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların topladıkları müşteri bilgilerinin başka kurumlarla paylaşılması durumunda 6698 sayılı Kanun hükümlerine uyulur.

​

YEDİNCİ BÖLÜM

Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Dışarıdan Hizmet Alımına İlişkin Esaslar

​

Dışarıdan hizmet alımı ve kapsamı

MADDE 31-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, sunmaya yetkili oldukları hizmet ve faaliyetlerin yürütülmesi sırasında sermaye piyasası mevzuatından kaynaklanan yükümlülüklerinin sağlanmasına yardımcı nitelikteki hizmetleri, koşulları 34 üncü maddede belirlenen bir sözleşme kapsamında başka bir hizmet sağlayıcı kuruluştan alabilir.

(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların aşağıda belirtilen faaliyetleri dışarıdan hizmet alımına konu olamaz:

a) Münhasıran kripto varlık hizmet sağlayıcı yönetim kurulunca icra edilmesi gereken faaliyetler.

b) Kuruldan izin alınmasını gerektiren hizmet ve faaliyetlerin sunulması ve bunların pazarlanmasına yönelik faaliyetler.

c) Kripto varlık hizmet sağlayıcının işlemlerinin muhasebeleştirilmesi ile finansal raporlarının düzenlenmesi.

ç) İç denetim, iç kontrol ve risk yönetim sistemi kapsamındaki faaliyetler.

(3) Bu Tebliğ kapsamındaki faaliyetlerin sunumunda doğrudan kullanılmayan danışmanlık, eğitim, reklam, güvenlik, yemek, ulaşım, temizlik, avukatlık, hukuk danışmanlığı, piyasa veri hizmetleri, posta ve kargo hizmetleri, kurum içi günlük işleyişin sürdürülmesi için gerekli her türlü teknik ekipman, demirbaş, yazılım veya donanımın temini, bakımı, onarımı ve güncelleme hizmetleri, müşteri bilgilerinin gizliliğinin korunması şartıyla arşiv hizmetleri ile bunlara benzer diğer hizmetler bu Tebliğ kapsamında yer almaz.

(4) Başka şirket bünyesinde istihdam edilmekle birlikte kripto varlık hizmet sağlayıcıda geçici veya sürekli olarak, üçüncü fıkrada sayılan işlerde çalıştırılacak personele yönelik hizmet alımları bu Tebliğ kapsamında yer almaz.

(5) Kripto varlık hizmet sağlayıcılarca, hatırlatma aramaları, teknik destek ve yardım masası, müşteriye hesap bilgilerinin verilmesi, müşterilerin kişisel bilgilerinin güncellenmesi hizmetleri gibi emir iletimi ile ilgili olmayan müşteri taleplerinin kripto varlık hizmet sağlayıcıya aktarılmasıyla sınırlı olmak üzere çağrı merkezi hizmeti alınabilir. Müşterinin kripto varlık hizmet sağlayıcıda kayıtlı olan telefon numarasından aranması gerektiği durumlarda, arama gerçekleştirilmeden önce telefonun başka bir numaraya yönlendirilmemiş olduğuna ilişkin kontroller işletilir.

(6) Kurul gerektiğinde kripto varlık hizmet sağlayıcıların dışarıdan hizmet alabilecekleri konuları belirlemeye veya platform ya da saklama kuruluşu itibarıyla dışarıdan hizmet alınabilecek konuları sınırlamaya, yasaklamaya veya sorumluluk sigortası yaptırılmasını zorunlu tutmaya veya dışarıdan alınan hizmetin niteliğine göre bu hizmetin alınmasını izin koşuluna bağlamaya yetkilidir.

(7) Bilgi güvenliğine ve dağıtık defter ağı entegrasyonuna yönelik konularda yapılacak hizmet alımında VII-128.10 sayılı Tebliğde yer alan esaslar ile TÜBİTAK Altyapı Kriterlerine uyulur.

​

Dışarıdan hizmet alımına ilişkin esaslar

MADDE 32-

(1) Dışarıdan hizmet alımı, işin niteliğine uygun olarak kripto varlık hizmet sağlayıcı ile dışarıdan hizmet alınan kuruluş arasında akdedilecek yazılı bir sözleşme kapsamında yürütülür.

(2) Dışarıdan hizmet alacak kripto varlık hizmet sağlayıcılar, şartları bu Tebliğ ve VII-128.10 sayılı Tebliğ ile belirlenen iş akış prosedürlerini oluşturur ve gerekli kontrol mekanizmalarını kurar. Dışarıdan hizmet alımından doğabilecek riskler ile hizmetlerin herhangi bir surette kesintiye uğraması veya aksaması durumunda uygulamaya konulacak bir eylem planıyla birlikte bu risklerin yönetilmesine ve dışarıdan alınan hizmetin ikame edilebilirliğine ilişkin bilgilere acil durum planında yer verilir.

(3) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş sunduğu hizmetleri etkili ve ilgili mevzuata uygun biçimde icra etme kabiliyetini önemli ölçüde etkileyebilecek her türlü gelişmeyi kripto varlık hizmet sağlayıcıya derhal bildirir.

(4) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş hizmet alımı süresince ve dışarıdan hizmet alım sözleşmesinin sona ermesinden sonra kripto varlık hizmet sağlayıcı ve müşterileri hakkındaki sır niteliğindeki bilgileri korumakla yükümlüdür.

(5) Dışarıdan hizmet alımı süresince müşteri bilgilerinin hizmet sağlayan kuruluşa iletilmesi gereken durumlarda, müşterilerin bilgilendirilmesine ilişkin hususlara çerçeve sözleşmede yer verilmesi veya müşteriye bildirim yapılması zorunludur.

(6) Dışarıdan hizmet alımı, kripto varlık hizmet sağlayıcının sermaye piyasası mevzuatından, suç gelirlerinin aklanması, terörizmin finansmanının önlenmesi ve kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanının önlenmesi dahil olmak üzere diğer mevzuattan kaynaklanan sorumluluklarını ortadan kaldırmaz. Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş tarafından sağlanan hizmetlerle ilgili olarak müşteriyle kurulan ilişkilerden doğan hukuki sorumluluk kripto varlık hizmet sağlayıcıya aittir.

(7) Dışarıdan hizmet alınması, kripto varlık hizmet sağlayıcıların hesap ve kayıtları ile mevzuat kapsamında tutmakla yükümlü oldukları her türlü bilgi ve belgelerin kendi bünyelerinde tutulması ve saklanması yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

(8) Dışarıdan hizmet alımı, kripto varlık hizmet sağlayıcıların yasal yükümlülüklerini yerine getirmelerini, ilgili düzenlemelere uymalarını ve etkin biçimde denetlenmelerini engelleyici nitelikte olamaz.

(9) Bilgi sistemlerine ilişkin dışarıdan hizmet alımında, VII-128.10 sayılı Tebliğde belirlenen esaslara ek olarak, sermaye piyasası mevzuatı uyarınca kripto varlıklara ilişkin olarak sunulan platform ve saklama hizmetlerinin gerektirdiği yükümlülükler bakımından söz konusu hizmetlerde yönetim, içerik tasarımı, erişim, kontrol, denetim, güncelleme, bilgi veya rapor alma gibi fonksiyonlarda karar alma gücü ve sorumluluğunun kripto varlık hizmet sağlayıcıda olması gerekir.

(10) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşların veya alt yüklenici kuruluşların yurt dışında kurulu olmaları veya faaliyetlerini yurt dışı şube veya ortaklıkları üzerinden gerçekleştirmeleri durumunda, bu kuruluşların faaliyet gösterdikleri ülke düzenlemeleri ve uygulamalarında, Kurulun ihtiyaç duyduğu bilgi ve belgeleri zamanında, eksiksiz ve doğru edinmesine ve bu kuruluşlardan alınan hizmetle ilgili denetim yapmasına ilişkin herhangi bir engel bulunmaması zorunludur. Kripto varlık hizmet sağlayıcıların bu Tebliğ kapsamında yurt dışında faaliyet gösteren bir kuruluştan hizmet alması durumunda, ülke riskini dikkate almak ve hizmetin herhangi bir surette kesintiye uğraması veya aksaması durumunda iş devamlılığını ve gerekirse bu hizmetin alternatif kuruluştan alınmasını sağlayacak eylem planlarını hazır bulundurması zorunludur.

​

Dışarıdan hizmet alımına ilişkin değerlendirme ve iş akış prosedürlerinde yer alacak hususlar

MADDE 33-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların, dışarıdan hizmet alımına başlamadan önce yürütülmekte olan faaliyetin dışarıdan hizmet alımına konu olabilecek bir hizmet olup olmadığı ile dışarıdan hizmet alımı ile beklenen fayda ve maliyetlere ilişkin değerlendirmeleri yapması ve hizmet sağlayıcı kuruluşun sağlanacak hizmeti istenilen seviyede gerçekleştirebilecek düzeyde teknik donanım, altyapı, mali güç, tecrübe, bilgi birikimi ve insan kaynağına sahip olup olmadığını tespit etmesi zorunludur.

(2) Birinci fıkra kapsamında, dışarıdan hizmet alımı kararına esas teşkil etmek üzere söz konusu tespit ve değerlendirmeler ile asgari olarak aşağıdaki değerlendirmeleri içeren bir rapor karara bağlanmak üzere genel müdür tarafından kripto varlık hizmet sağlayıcının yönetim kuruluna sunulur:

a) Faaliyet konuları itibarıyla ihtiyaç duyulan hizmet alımlarının hangileri olduğu.

b) Dışarıdan hizmet alımına geçiş aşamasında gerekli dönüşüm, iç düzenleme, altyapı ve eğitim çalışmalarının nasıl yürütüleceği.

c) Dışarıdan hizmet alımı sırasında yaşanabilecek kesintilerin kripto varlık hizmet sağlayıcının itibarı, mali durumu ve operasyonel faaliyetlerinin yürütülmesine olası etkileri.

ç) Dışarıdan hizmet alımının kripto varlık hizmet sağlayıcının müşterilerine sunacakları hizmete ilişkin olası etkileri.

d) Dışarıdan hizmet alımının kripto varlık hizmet sağlayıcının mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerini karşılama düzeyi ve muhtemel değişikliklere uyum kapasitesi üzerindeki olası etkileri.

e) Dışarıdan hizmet alımının maliyeti.

f) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş ve kripto varlık hizmet sağlayıcı arasındaki ortaklık, iştirak ve diğer ilişkiler.

g) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun bu Tebliğ ile öngörülen yükümlülükleri sağladığına ilişkin değerlendirme.

ğ) Gerekli olması halinde alternatif bir dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun seçilmesine ve faaliyetin kripto varlık hizmet sağlayıcı bünyesinde yürütülmesi için gerekli zamana ve yaşanabilecek zorluklara ilişkin değerlendirme.

(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar hizmet alımı süresince kullanılmak üzere;

a) Sermaye piyasası ve diğer mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerin kesintiye uğramaksızın yerine getirilmesine ilişkin alınacak tedbirler ile ortaya çıkabilecek risklerin tespiti ve yönetilmesi,

b) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun izlenmesi ve gerektiği durumlarda denetlenmesi,

hususlarında yetki, görev, sorumluluk ve iş akışlarını içeren prosedürleri oluşturur.

​

Dışarıdan hizmet alımı sözleşmesi

MADDE 34-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar ile dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş arasında akdedilecek sözleşmenin asgari olarak aşağıdaki hususları içermesi, açık ve anlaşılır olması zorunludur:

a) Dışarıdan alınacak hizmetin konusu, kapsamı ve süresi, alınan hizmet karşılığı ödenecek ücret, tarafları tanıtıcı bilgiler ile tarafların hak ve sorumlulukları.

b) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun, sermaye piyasası mevzuatı kapsamında Kurul veya Kurulca uygun görülecek diğer kuruluşlar tarafından talep edilecek bilgileri istenilen zamanda ve nitelikte sağlamasına ilişkin yükümlülüğü ve Kurulun ve Kurulca uygun görülecek diğer kuruluşların sözleşme kapsamında sunulan hizmet ile ilgili olarak hizmet sağlayıcı bünyesindeki gerekli gördüğü her türlü bilgi, belge ve kayda erişim hakkı.

c) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların, dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun sözleşme kapsamındaki faaliyetlerini sürekli olarak izleme ve değerlendirmesine ilişkin esaslar.

ç) Sözleşmenin feshine ilişkin esaslar ile dışarıdan hizmet alımına konu faaliyetin başka bir dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşa ya da kripto varlık hizmet sağlayıcıların kendisine devrine kadar hizmet sağlanmasına devam edileceğine ilişkin hüküm.

d) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar ile dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş arasındaki anlaşmazlık halinde çözüm usulü.

e) Sözleşmede dışarıdan hizmet alınması yoluyla alınan hizmeti sağlayan kuruluşlar için yükümlülük teşkil eden hükümlerin, alt yüklenici kuruluşlar ile yapılacak olan sözleşmelerde de bağlayıcı maddeler olarak yer almasını sağlayacak hükümler.

f) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun veya alt yüklenicinin yükümlülüklerini kripto varlık hizmet sağlayıcıların onayı olmaksızın başka bir gerçek ya da tüzel kişiye devredemeyeceğine ilişkin hüküm.

g) Dışarıdan hizmet alımına konu edilen bir faaliyet konusunda, ilgili mevzuatta kripto varlık hizmet sağlayıcılar için yükümlülükler getirilmesi halinde, bu yükümlülüklerin dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş tarafından da yerine getirilmesinin sağlanacağına ilişkin hüküm.

ğ) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşun sunduğu hizmetleri etkili ve ilgili mevzuata uygun biçimde icra etme kabiliyetini önemli ölçüde etkileyebilecek her türlü gelişmeyi kripto varlık hizmet sağlayıcıların derhal bildireceğine ilişkin hüküm.

h) Dışarıdan hizmet sağlayan kuruluş tarafından sağlanan hizmet dolayısıyla öğrenilen kripto varlık hizmet sağlayıcılara ve müşterilerine ait bilgiler ile belgelerin, yapılan anlaşmada belirtilen amaçlar dışında kullanılmaması ve sözleşme sonlanmış olsa dahi üçüncü kişilere açıklanmamasına ilişkin hüküm.

ı) Kurulca dışarıdan hizmet alınmasının sınırlanması veya yasaklanması halinde kripto varlık hizmet sağlayıcıların sözleşme süresi sona ermeden dışarıdan hizmet sağlayan kuruluştan hizmet alımının sona erdirilmesini kararlaştırarak sözleşmeyi feshedebilmesine imkân tanıyacak hüküm.

(2) Sözleşmede bu Tebliğ ile belirlenen esasları ortadan kaldıran veya değiştiren hükümlere yer verilemez.

​

Dışarıdan hizmet alımına ilişkin Kurul denetimi

MADDE 35-

(1) Kurul dışarıdan hizmet sağlayan kuruluşlardan, Kanun ve bu Tebliğ hükümleri ile ilgili bilgileri istemeye, bunların tüm defter ve belgelerini, elektronik, manyetik ve benzeri ortamlarda tutulanlar dâhil tüm kayıtlarını, sair bilgi ihtiva eden araçlarını ve bilgi işlem sistemini incelemeye, bunlara erişiminin sağlanmasını istemeye ve bunların örneklerini almaya, işlem ve hesaplarını denetlemeye, ilgililerden yazılı ve sözlü bilgi almaya, gerekli tutanakları düzenlemeye yetkili olup, ilgililer de istenilen bilgi, defter ve belgeler, elektronik, manyetik ve benzeri ortamlarda tutulanlar dâhil tüm kayıtlar, sair bilgi ihtiva eden araçlar ve bilgi işlem sistemine erişimi sağlamak, kayıtların ve bilgi ihtiva eden araçların örneklerini vermek, yazılı ve sözlü bilgi vermek ve tutanakları imzalamakla yükümlüdür.

​

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Belge Kayıt Sistemi

​

Uygulama esasları

MADDE 36-

(1) Kripto varlıkların muhasebeleştirilmesinde Kurulun aracı kurumların hesap planına ilişkin düzenlemeleri kıyasen uygulanır.

(2) Bankalar, kripto varlık hizmet sağlayıcılığı faaliyetleri ile sınırlı olarak birinci fıkra hükümleri hariç olmak üzere bu Tebliğdeki belge ve kayıt düzenine ilişkin hükümlere uyarlar.

​

Müşteri emirlerinin alındığı ortam

MADDE 37-

(1) Müşterilerin tüm emirlerinin platformların kendilerine ait internet siteleri, mobil uygulamaları veya platformun operasyon personeli aracılığıyla platformların kayıtlı telefonların üzerinden alınması esastır. Bunların haricinde veya farklı sosyal medya mecraları vasıtasıyla müşteri emirleri alınamaz. Alım veya satım emri vermesine rağmen herhangi bir işlem gerçekleştirilmediğini iddia eden müşteri, emri verdiğini ispatla yükümlüdür.

​

Kimlik doğrulama ve işlem güvenliği

MADDE 38-

(1) Müşterilerin kimlik doğrulama ve işlem güvenliğine yönelik 1/8/2015 tarihli ve 29432 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yatırım Hizmet ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Belge ve Kayıt Düzeni Hakkında Tebliğ (III-45.1)’in 5/A maddesinde belirlenen esaslar, platformlar bakımından da uygulanır.

​

Düzenlenecek belgeler

MADDE 39-

(1) Platformlar tarafından, gerçekleştirdikleri faaliyetin türü gözetilmek suretiyle işlem sonuç formu ve hesap ekstresi düzenlenmesi zorunludur.

(2) İptal edilen, gerçekleştirilmeyen ve değiştirilenler de dâhil olmak üzere alınan tüm emirlere ilişkin kayıtların aşağıdaki bilgileri içermesi gerekir:

a) Müşteri numarası veya hesap numarası.

b) İşleme konu kripto varlık.

c) Emir tipi.

ç) Emrin alım ya da satım emri olduğu.

d) Emrin fiyat bilgisi.

e) Emrin miktarı.

f) Emrin alındığı ve iletildiği tarih ve zaman.

g) Emrin geçerlilik süresi.

ğ) Emrin sıra numarası.

h) İşlem yapılacak para birimi veya parite.

(3) Alınan ve satılan kripto varlıkların; cinsi, miktarı ve fiyatı ile müşteriye tahakkuk ettirilen komisyon ve gider karşılıklarını gösterecek şekilde ve müteselsil numaralı olarak işlem sonuç formunun düzenlenmesi zorunludur. Platform, düzenlenen işlem sonuç formunu en geç gün sonunda olmak üzere müşteri tarafından beyan edilecek elektronik posta adresine göndermekle veya müşterilerine hesap ekstrelerine elektronik ortamda erişim sağlamakla yükümlüdür.

(4) Platformlar, müşterilerinin hesap ekstrelerini aylık dönemler itibarıyla ilgili dönemi izleyen beş iş günü içinde müşteri tarafından beyan edilecek elektronik posta adresine göndermekle veya müşterilerine hesap ekstrelerine elektronik ortamda erişim sağlamakla yükümlüdür. İlgili dönem içinde hiçbir işlem yapmayan müşterilere hesap ekstresi gönderilmeyebilir. Hesap ekstrelerinde asgari olarak ilgili dönem içerisinde;

a) Alınan, satılan veya transfer edilen tüm kripto varlıkların adları, alım, satım ya da transfer tarihleri, zamanları, fiyatları ve miktarlarına,

b) Müşterinin platform ve saklama kuruluşu nezdinde tutulan kripto varlıklarına ve bankalarda tutulan nakitlerine ilişkin tüm hareketlere,

c) Hesaba tahakkuk ettirilen her türlü komisyon, ücret ve vergilere,

ilişkin bilgilere anlaşılır ve açık bir biçimde yer verilmesi zorunludur.

(5) Platformlar tarafından müşteriye yapılması gereken bildirim ve raporların gönderildiğine veya bunlara elektronik ortamda erişim imkanı sağlandığına ilişkin ispat yükü platformlardadır. Söz konusu bildirim ve raporlarda yer alan bilgilerin belirli süre geçtikten sonra müşteri tarafından kabul edilmiş sayılacağına ilişkin sorumsuzluk kayıtlarına çerçeve sözleşmelerde ve ilgili diğer belgelerde yer verilemez. Bu tür kayıtlar hükümsüz sayılır.

​

Belgelerin saklanması

MADDE 40-

(1) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından oluşturulan tüm kayıtlar güvenli, erişilebilir, takip edilebilir ve bütünlüğü, doğruluğu, gizliliği sağlanacak şekilde tutulur. Dışarıdan hizmet alımı yoluyla gerçekleşen işlemlere de bu fıkra hükümleri uygulanır.

(2) Platformlarca; gerçekleşmeyen, iptal edilen ve değiştirilen emirler dâhil olmak üzere, internet üzerinden veya her türlü elektronik ortamda alınan emirlerde tarih, zaman, miktar, fiyat ve müşteri bazında olmak üzere emri ileten müşterilere ilişkin IP (Internet Protokol) numaraları kayıtlarının, emri veren kaynağı gösterecek şekilde elektronik log kayıtlarının ve telefon ile alınan müşteri emirlerine ilişkin ses kayıtlarının Kurulca talep edilmeleri halinde yazılı hale dönüştürülebilecek ve derhal iletilebilecek şekilde tutulması zorunludur.

(3) Tüm müşterilere ilişkin hesap hareketlerinin, zaman bilgisini gösterecek şekilde piyasa yapıcılık veya likidite sağlayıcılık hizmeti sunan kurumlardan alınanlar dahil olmak üzere, müşterilere yansıtılan fiyatların ve ikinci fıkrada belirtilen tüm kayıtların silinemez, değiştirilemez ve tahrif edilemez şekilde, anlık olarak doğruluğu ve bütünlüğü sağlanmak üzere dosya bütünlük değerlerinin günlük periyotlarda zaman damgası ile düzenlenmesi ve saklanması zorunludur. Ayrıca yazılı olarak tutulan belge ve kayıtlarda ise silinti ve kazıntı yapılmaması; düzeltmelerin yanlış kaydın görülmesine engel olmayacak şekilde yapılması ve boş satır bırakılmaması zorunludur.

(4) Platformların faaliyetleri kapsamında aldıkları ve ürettikleri her türlü belge ile III-42.1 sayılı Tebliğ uyarınca uzaktan kimlik tespiti süresince alınan tüm belgeler ve video görüntüler dâhil elektronik kayıtları düzenli ve tasnif edilmiş bir biçimde 6102 sayılı Kanunun 82 nci maddesi uyarınca on yıl süre ile saklamaları zorunludur. Saklanması gereken belge ve kayıtlardan ihtilaflı olanların bu fıkrada belirtilen süre ile sınırlı olmaksızın ihtilaf sonuçlanıncaya kadar muhafazası zorunludur.

(5) Bilgi işlem altyapısında gerçekleştirilen tüm değişiklikler kimlerce yapıldığı bilgisi ile birlikte kayıt altına alınır. Bilgi işlem altyapısında oluşan bilgi güvenliği ihlalleri, hatalar ve bunlara karşı yapılan iyileştirici işlemler kayıt altına alınır.

(6) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların; reklam, tanıtım, pazarlama ve benzeri faaliyetleri de dâhil olmak üzere yatırımcılarla sözlü, yazılı ve her türlü elektronik ortamdaki iletişimlerine dair belgeleri ve mutabakat esasları kapsamında üretecekleri her türlü bilgi ve belgeyi dördüncü fıkrada belirtilen sürede saklamaları zorunludur.

​

Müşteri şikâyetlerine ilişkin kayıtlar

MADDE 41-

(1) 9 uncu maddenin ikinci fıkrasının (c) bendi uyarınca platformlar tarafından müşteri uyuşmazlıklarını çözmek için oluşturulacak sistem kapsamında asgari olarak aşağıdaki bilgilerin tutulması gerekir:

a) Şikâyet sahibinin adı, soyadı, adresi ve hesap numarası.

b) Şikâyet tarihi.

c) Şikâyetin özeti ve mevzuatın hangi hükümlerine aykırılık iddiasında olduğu.

ç) Şikâyete ilişkin olarak platform tarafından yapılan işlemlerin özeti.

(2) Müşteri şikâyetlerinin incelenmesine ilişkin olarak üretilen bilgi ve belgeler 40 ıncı maddenin dördüncü fıkrasında yer alan sürenin sonuna kadar saklanır.

(3) Müşterilerin şikâyetlerini yöneltebilecekleri birimlerin adres ve iletişim bilgilerinin müşterilere gönderilen belgelerde ve platformun internet sitesinde yer alması zorunludur.